Hüveydi Aşireti

Anadolu’ya ilk Türkmen göçleri esnasında Afşarlardan bir grup 1200’lerde Adıyaman civarına gelip yerleştiler. Adıyaman’ın Besni ilçesi ve çevresine gelip ilk yerleşenler de bu Avşarlardan bir bölüktü. Ardından 1350 yılına girildiğinde Akkoyunlular Kafkasya ve İran’dan Fırat ve havzasına gelirler. Bunlarla birlikte gelen Afşarlar daha önce gelip yerleşmiş olan boydaşlarının yanına yani Besni ve Keysun Ovasına yerleşirler. Böylece Besni civarında önemli bir Afşar nüfusu oluşur. Bunların bir kısmı bölgedeki siyasi olaylar ve baskılar sonucu Kafkasya’ya gitmişlerdir.

Günümüzde Kafkasya’da Besni adlı yerleşim birimleri ve Besni boyu vardır. Ayrıca Arnavutluk’taki Besni ilçesinin adı da oraya göç eden Avşarlardan kalmadır. Günümüzde ilçe merkezinde yaşayan Afşarların bir bölümü ile Eskiköy, Mamadikli (Kurugöl), Kitiş (Karagüveç), Sarıyaprak, Köseceli, Tetirli, Birişme (Toklu) ve Kevcali (Çaykaya) köyleri ile Boncuk mezrasında (Toklu’ya bağlı) yerleşmiş olan Hüveydi Aşireti (Hüveyda, Hüveydanlı da denir.) bunların torunudur. Bu köyler civarda Hevedik köyleri diye de tanınıyor. Hüveydilerin bir kısmının Kilis ve civarına gelip yerleştiğini belirtelim.

Kurtuluş Savaşı’nda bu Avşarların önemli hizmetleri olmuştur. Bunlardan Besnili Hasan Bey, önemli bir şahsiyettir. Fransızların Antep ve Maraşı işgalleri Besni’de geniş yankılar uyandırır. Besni işgale uğramamasına rağmen silah, cephane ve yiyecek toplanarak Antep ve Maraşa gönderilir. Hüveydi aşiretinin ileri gelenlerinden Şıh Mehmet Ağa’nın torunu ve Vakkas Ağa’nın oğlu Hasan Bey, civarda Kuvay-ı Milliye lideri haline gelerek düzenli bir birlik kurar. Antep ve Maraş savunmalarında çok önemli hizmetler görür. Hasan Bey kuvvetleri Antep’te 11 ay çarpışır. Yaptıkları gece baskınlarıyla Fransızların korkulu rüyası haline gelir. Hasan Bey ve kuvvetleri bu mücadelelerinden dolayı Atatürk’ten tebrik ve taltif alır.

Elcezire Komutanlığının Ankara’ya gönderdiği raporda da Besni’deki Türkmenlerden bahsedilir. Hasan Bey’in amca kızı olan Senem Ayşe’de bölgede Kuvay-ı Milliyece olarak adını duyurmuştur. Senem Ayşe, Hasan Bey’e katılarak Senem adlı bölüğün başına geçmiş, Maraş ardından Antep savunmasına katılmıştır. Altı kurşun yarası alan ve sakatlanan Senem Ayşe 1954 yılında ölümüne kadar çevresinde Gazi Nine olarak saygı görmüştür.

Aşık Şükrü, Hasan Bey için şunları yazmıştır.
Milli akın erlerinden
Besni Beyi Hasan Beydir
Ateş saçan gözlerinden
Besni Beyi Hasan Beydir

Gazi Yurtlu yoldaşlarla
Harp eyleyen gardaşlarla
Yüz kırk erle ateşlerle
Göğüs geren Hasan Beydir

Hasan Beyi metheylemek
Layıktır Hakkı demek
Konağında türlü yemek
Sofra kuran Hasan Beydir 

Hasan Bey, güzel huylu
Yakışıklı orta boylu
Halk içinde parlak soylu
Belli duran Hasan Beydir

Hüveydilerden Reşit Ağa (1870-1935) ise Atatürk’ün daveti üzerine Erzurum ve Sivas Kongrelerine Malatya temsilcisi olarak katılmış, 1. ve 2. dönem Malatya, 3, 4 ve 5. dönem Antep’ten milletvekilliği yapmıştır. Ayrıca Sait Ağar ve Halil Ağar’da milletvekili olmuştur.

Yukarıda Hüveydilerin bir bölümünün Kilis ve civarına gelip yerleştiklerini söylemiştik. Bölgeye gelen Hüveydiler (kendilerine Hevedi/Hevidi diyorlar) kaynaklarda “Kilis Kürtleri” diye adlandırılan grup arasına girmiş ve zamanla onların bir parçasını teşkil etmiştir. Bu sebeple onlar günümüzde kendilerini kürt olarak tanıtıyorlar. Buna rağmen köklerinin Türk olduğunu ispatlayan önemli bir hatırayı da unutmamışlardır. Kilis Hüveydileri atalarının Orta Asya’dan gelmiş olduğunu hala söylemektedirler. Adıyaman’ın Besni ilçesinin Kitiş (Karagüveç) köyünden geldiklerini söyleyen Hüveydiler Musabeyli ilçesinin Hapsino (Güneşli) Pertikli (Çalkaya) ve kısmen Merdanlı (Kocabeyli) köylerinde yaşamaktadır. Bununla birlikte diğer Kürt köylerinde de Hüveydi ailelere rastlanır.

Yorumlar  
#38 Ozge eyi 10-07-2021 22:57
Reşit Agar’in torununun torunuyum. Allah cumlesine rahmet etsin nurlar icinde olsunlar
Alıntı
#37 Can ali 06-05-2021 12:38
Babaannem dedemin Avşar oldugunu söylerdi. Araban besni arasında bir köye yerlesmişler. Dedem sonra kendisinin huveydi oldugunu söyledi. Dedem 100 yasında vefat etti. Ailede kürtçe bilen yok. Ne kuzenleri nede uzak akrabaları.
Alıntı
#36 Uzunkuyu hev aşireti 05-05-2021 04:46
Bakın koskoca hevedi aşireti i Türk eden ler ben karşı değilim sen istersen İngiliz ol istersen Arap ama hevedi aşireti kürtt0r Diyarbakır kulp tan tutun vana ve Bitlis kadar uzanın aşiret reyisi yoktu diyenler size araitırdığım bilgilere göre söylim Qazi Muhammed kendisi iran kürtler inin önde gelenlernden iran'da isyan hareketi aşiret reyiselerine mektup yazdığı geçer ve aşiret reisimiz simko ağa ve yanında 600 civari bu söylediğim 1946 yılında Adıyaman 32 hevedi aşireti den topladığı gönüllülere İrana hareket eder orda so yerler iran la barış masası oturur mahabada yardım göndermiyeceğin (kürt isyan başlangıç
yeri) savaşı kaybeden kürt aşiretleri ve liderleri asılır mahabada yazın çıkar
Alıntı
#35 Besnili Haco 13-06-2017 23:29
Hevediler kendilerine Afsar derler turk derler yok oguz boyu derler gibi sacmalayan insanlar önce yalanin ayip oldugunu ögrenmeliler. Asagidaki linkte besni hevedi asireti uzerine yapilan bir belgesel var. onu izleyin. Burda herkes kurtce konusur ve kurt oldugunu söyler. Ayrica yöremizin bilge insani ve yaslisi mela Sadun hevedi asiretinin tarihini dedelerimizden itibaren anlatir.
Alıntı
#34 Besnili Haco 13-06-2017 23:29
Dogru durust kendi kökenini merak eden icin yaziyorum yoksa burdaki mide kirintilari umrumda degil. Hevedi asireti 6-7 yuzyilda ilkkez görunuyor. Dönemin tek kaynagi Ibn Farkininin mervaniler ve bölgenin tarihi uzerine yazdigi tek kaynak ayni zamanda bölgenin tek tarih kaynaginda hevediler Silemani asireti olarak gecer. Silemani gunumuzdeki Silvan kulp ve batman cayi arasindaki ucgendir. Daha sonraki kaynak Serefnamedir. Serefnamedede Hevediler Silemani asireti olarak gecer. Yani anadoluda henuz turk yoktur. Son kaynak ise Mehmet emin zeki beyin 1890 larda yazdigi kurtlerin tarihidir. Burada Caldiran savasi sonrasi Silevanlardan hevedi ve berazi asiretinin gunuzmede urfa ile malatya arasina yerlestigi yazar. osmanli defterlerindede hevediler ve beraziler ilkkez 16. yuzyilda bu bölgede kayit altina alinmis. Ayrica sosyal tarih hafizasi diye bir sey var ve eger bu konuda dedelerinize sorarsaniz size silivandan geldiklerini söylerler.
Alıntı
#33 Besnili Haco 13-06-2017 23:29
Sizin bu agalarinizi biz neden tanimiyoruz.Ben im dedemde senin nenenin aagasi idi. Oldumu simdi. Baslarim agalarinizdan. Ne kadar salak varsa buraya toplanmis.
Alıntı
#32 Besnili Haco 13-06-2017 23:28
Birisi denilen mide yaratigi Birisme ile Nasirli hevedimi salak herif. Birisme 1700 lerde kurulmus Diyarbakir kagitliktan gelmis bir köy . Nasirli ise Turkmen köyu hevedi ile alakasi yok.
Alıntı
#31 Besnili Haco 13-06-2017 23:28
Nuri Gulmus git isine bak. Bu kadar sahtekar olmayi birak nasil bu kadar salak oldun. Hevedi asiretinin turk olduguna dair bir tek kanit göster. Kendinizi kandiriyorsunuz .
Alıntı
#30 Nuri GÜLMÜŞ 13-06-2017 23:28
Evet arkadaşlar hevedi aşireti Oğuz'un Avşar boyundan gelmektedir dolaysı ile Türk'tür yaşam biçimleri vatanperverlikl eri ve kalleşlik nedir bilmemeleride asil Türk soyundan geldiklerinin en bariz göstergesidir anneannemin sarıyapraklı olmasıda benim için onur kaynağıdır bütün hevedili akrabalarımla gurur duyuyorum sevgi saygı ve selamlarımı yolluyorum.
Alıntı
#29 serhat muşlu 13-06-2017 23:28
arkadaşlar hevidi yezid inancında değilller ne önce neşimdi şerefhanda bile böylebirşey yok orda yezid olan aşiretler belli yedi aşiretin uçtanesi yezid inancıda badilli hıvdılli şemsıki gerikalan dörttanesi sunni ama ısrarla birileri art niyetle oraya çekmek istiyor
Alıntı
#28 birisi 13-06-2017 23:27
nasırlıda birişmede ki ağalar hangi aşiretin ağalarıydı soruyorum size ağa yoktu diyenler?? evvela sizin atalarınız kimdi icraatları neydi onları yazın.
Alıntı
#27 Besni hevedi 13-06-2017 23:27
Alıntılandı Malatyalı:
Selam arkadaşlar ben Malatya'da yaşıyorum aslım besin hevedikli dedelerimizden duyduğum kadarıyla bizim Türkmen boyundan geldiğinizi söylerler. Burdan bütün akrabalarıma selam

Sen ozaman hevedili degilsin.! Turksen hevedili degilsin.! hevedi bir kurt asireti ve biz hepimiz kurtce konusuyoruz
Alıntı
#26 Malatyalı 13-06-2017 23:27
Selam arkadaşlar ben Malatya'da yaşıyorum aslım besin hevedikli dedelerimizden duyduğum kadarıyla bizim Türkmen boyundan geldiğinizi söylerler. Burdan bütün akrabalarıma selam
Alıntı
#25 Mr. X 13-06-2017 23:26
Yazık, çok yazık. Koskoca Hevedi aşiretini de ''Türkmen'' hatta Avşar diye ilan ettikiz ya.. Ayip be. Hevedi Aşireti öz be öz Kürttür. Ha burada benim icin Türk Kürt fark etmez, hepimiz insanız, hepimiz bu dünyanin sakinleriyiz, fakat bu kadarına da pes yani..
Alıntı
#24 Konka bey köyü 13-06-2017 23:26
Bizde konaklayan köyü de Baban lardan
Alıntı
#23 fatih yıldız 13-06-2017 23:26
merhaba bende dşyarbakır kulpluyum hevedan aşiretindedim ELHAMDULİLAH muslumanım bazıları hevideler yezid inancına sahip diyor bu ne kadar doğru bilemem ama bizde yezid yok hevidili yezid hiç dymadım
Alıntı
#22 Uzunkuyulu 13-06-2017 23:25
Haveydi 33 köyden oluşan bir topluluktur merkezi suvarlidir haveydi bir aşiret değildir hic bir zaman olmamıştır bölgesel bir kelimedir haveydi ilk önce o konuda anlaşalım hiç bir zamanda aşiret reisi olmamıştır bu bir gerçektir haveydi insanı sert ve yamandır dik kafalıdır agalık beylik besnide geçer haveydi de geçmez bunu herkes bilir o topraklarda
Alıntı
#21 Uzunkuyulu 13-06-2017 23:25
Mehmet keytuba kim ilk önce onu araştırın devlet arşivine bir bakın kafadan atmayın biz yemende Çanakkale'de antep te savaşan sunni Kürtleriz yezidi ve yahudi değiliz
Alıntı
#20 Gökşen Gökdeniz 13-06-2017 23:25
Bizde kilisin hapsino ( güneşli ) köyündeniz Adıyaman dan göç etmişiz mamo hösküto derler şimdi biz türkten gelmiş oluyoruz
Alıntı
#19 BESNİ ESKİ ÇERKEZLER 13-06-2017 23:25
BESNİ DE ESKİ ÇERKEZLER YAŞADI ARKADAŞLAR
Alıntı
Yorum ekle


Great new costomer Bonus Bet365 read here.

Yayınlanmış Makaleler

Halk Ozanları; Yüzyıllar ötesine uzanan zaman derin­liğinden sazıyla, sözüyle bize kadar gelen, yaşayan bir gele­neğin kriteriyle incelendiğinde görülmektedir ki-başta sanat gücü olmarla birlikte sosyal olaylarla ilgileri ölçüsünde biçim­lenip, kişil

...

Yaşanmış Hikayeler

 Kaman Köyün' de Ali Ağa' ya münasip bir kız olduğunu duyarlar. Kaman' aKız görmeye giderler. Mevzu Bahis eve misafir olurlar. Tabi bunların geldiğini duyan konu komşuda gelir hal-hatır sormaya hoş-beş sohbet etmeye...

   Ali Ağa ve ailesinin  ziyaret

...

Avşar Ağıtları

ŞIK ALİ’Nİ AĞIDI
Tomarza/Emirusagi dogumlu Şık Ali Topal Ağanın(Mustafa) bir oğludur. 18 yaşında vereme yakalanmış. Kokarguyudan ( Arslantaş) Çavuş Ağa çocuğu doktora götürmüş. Ama Şık Ali kurtulamayıp ölmüş. Bu ağıdı köyümüz karılarından Ümmüsü (Çent

...

arama
View best betting by artbetting.net
Download Full Premium themes
www.mustafacemozbek.com,www.mustafacemozbek.com,www.mustafacemozbek.com,www.mustafacemozbek.com,www.mustafacemozbek.com,www.mustafacemozbek.com